+48 696 436 451
MASZ PYTANIA?
SKONTAKTUJ SIĘ Z NAMI
ZAPISZ SIĘ DO NASZEGO NEWSLETTERA
ZAJRZYJ DO NASZYCH SOCIAL MEDIÓW
ZOBACZ WIĘCEJ
Jak określić swój styl przywództwa?
ILM72

Istnieje wiele teorii przywództwa – nie ma jednego, uniwersalnego  i zawsze

sprawdzającego się podejścia. Grupa specjalistów z AQR Ltd. oraz Uniwersytetu w Hull dokonała niezwykłego dzieła – przeanalizowała wszystkie istniejące teorie przywództwa i stworzyła jeden model określający różne style przywództwa.


Menedżerowie bardzo często przywiązują się do określonego sposobu pojmowania przywództwa i odnoszą się tylko do niego w różnych sytuacjach. Z pewnością jest w czym wybierać – teorii przywództwa jest około pięćdziesięciu. Jednak taka lojalność nie koniecznie jest najlepszym rozwiązaniem, ponieważ żaden model przywództwa nie jest uniwersalny.

Dotychczas prowadzono wiele debat na temat przywództwa, jednak zawsze dotyczyły one tylko wybranej teorii. Nie próbowano spojrzeć szerzej na to zagadnienie i przeanalizować wzajemne relacje między różnymi modelami przywództwa. Institute of Leadership and Management uznał, że najwyższy czas określić wzajemne zależności i powiązania w istniejących modelach przywództwa. Wyzwanie podjęła firma AQR Ltd. zajmująca się badaniami psychometrycznymi oraz doradztwem biznesowym. Stworzono zespół ekspertów. Dyrektor AQR - Doug Strycharczyk podjął współpracę z psychologami: Nollaig Brown oraz Peterem Clough’em – dyrektorem departamentu psychologii Uniwersytetu w Hull. W ten sposób połączono wiedzę oraz doświadczenie biznesowe z podejściem naukowym.

Projekt rozpoczął się dogłębną analizą teorii przywództwa – Nollaig Brown spędziła kilkaset godzin na poznawaniu istniejących modeli. Nie chcieliśmy wymyślać wszystkiego od początku – mówi Doug Strycharczyk – chcieliśmy stworzyć coś, co łączyłoby w sobie już istniejące modele i jednocześnie pozwoliło  na uzyskanie nowego rozwiązania.

Badacze otrzymali pomoc od ponad pięćdziesięciu pracodawców. Przeprowadzano badanie pilotażowe oparte na kwestionariuszu, które miało sprawdzić hipotezę badawczą. Efektem intensywnej pracy wszystkich członków projektu było zaawansowane narzędzie psychometryczne - Integrated Leadership Measure (ILM 72) – test psychologiczny pozwalający określić styl przywództwa jednostki oraz wskazujący możliwości zwiększenia efektywności działań.

Odpowiedzi w kwestionariuszu zaznacza się na 5-o stopniowej skali Likerta (od „zdecydowanie się zgadzam” do „zdecydowanie się nie zgadzam”), a dotyczą one takich stwierdzeń jak np.: „Spokojnie można powiedzieć, że beze mnie grupa się rozpadnie”; „Ludzie wiedzą, że osiągnę cel za wszelką cenę”; „Jeżeli czyni to ludzi nieszczęśliwymi, nie ma sensu ciągnąć tego dalej”.

Celem projektu było stworzenie praktycznego narzędzia, które byłoby pomocne dla organizacji i menedżerów. Peter Clough jest przekonany, że jest to bardzo użyteczne narzędzie – Jestem zmęczony twierdzeniami i zapewnieniami o jedynym poprawnym stylu przywództwa – nie ma czegoś takiego! Potrzeba różnych rodzajów przywództwa w różnych sytuacjach!

W wyniku dogłębnej analizy okazało się, że wszystkie modele przywództwa opierają się na kilka skalach przywództwa:


Zorientowany na zadania Zorientowany na ludzi;
Elastyczny Zasadniczy;
Zdecentralizowany Scentralizowany;
Zarządzający przez pochwały Zarządzający przez wymagania;
Nastawiony na proces Nastawiony na efekty;
Oparty na zdobytej wiedzy Oparty na wrodzonych zasobach.

Każdy może odnaleźć się na skali. Na przykład osoba autokratyczna, mająca przekonanie, że wszystko wie najlepiej będzie bliżej strony zasadniczej na skali Elastyczny Zasadniczy, natomiast osoba bardziej otwarta na propozycje i sugestie znajdzie się bliżej końca Elastyczny.


W wyniku dalszej analizy okazało się, że sześć skal szczegółowych można sprowadzić do trzech skal ogólnych, które wskazują zachowania charakterystyczne dla efektywnego lidera. Są to:


Koncentracja na osiąganiu rezultatów – praca ‘nad’ ludźmi, ten styl przywództwa koncentruje opiera się na osiąganiu celów  i takim kierowaniu ludźmi, aby cele te osiągali;
Koncentracja na poszczególnych pracownikach – praca z ludźmi, aby zwiększyć ich możliwości i umiejętności;
Koncentracja na pracy zespołowej – praca ‘poprzez’ ludzi, aby zwiększać ich energię oraz zdolności rozwiązywania problemów i podejmowania decyzji.

Każdy zatem ma możliwość poznania swojego stylu przywództwa. Strycharczyk podkreśla, że jest to taki rodzaj analizy, który pozwoli zrozumieć menedżerom, że zmiana stylu przywództwa poprzez szkolenia, coaching i pracę własną może zwiększyć efektywność ich działań. Dużo osób nie dostrzega, w jaki sposób ich styl przywództwa wpływa na pracę w grupie, dobre samopoczucie, osiągnięcia czy zachowania. Znajomość osobistych wyników ILM72 pozwala na całościowe spojrzenie na swoje zachowania oraz na zwiększenie efektywności działań.

Peter Clough zakłada, że ludzie chcą wiedzieć jaki styl przywództwa ich charakteryzuje, i że wielu chętnie dowie się czegoś o sobie. Badanie ILM72 umożliwia również uzyskanie odpowiedzi na pytania: jaki styl przywództwa jest potrzebny w organizacji oraz czy menedżerowie spełniają te oczekiwania? Badacze mają również nadzieję, że organizacje oraz menedżerowie staną się bardziej otwarci na alternatywne style przywództwa. Indywidualny styl przywództwa menedżera może nie pasować do stylu organizacji, ale wciąż może być bardzo efektywny zauważa Clough.


Na początku projektu zakładano, że mogą istnieć duże podobieństwa między różnymi stylami przywództwa, jednak ilość tych podobieństw zaskoczyła wszystkich. Najbardziej zaskakujące było to, że elementy stworzonego modelu bardzo przypominały model stworzony około 40 lat temu. Trzy skale ogólne przypominają stworzony przez Johna Adaira model opierający się na zadaniu, grupie i jednostce. Istnieją między nimi istotne różnice – mówi Strycharczyk – ale okazuje się, że coś co powstało ponad 30 lat temu jest wciąż w pewnej mierze aktualne.

Chociaż Integrated Leadership Measure pojawiło się na rynku brytyjskim stosunkowo niedawno, reakcja na to badanie jest bardzo pozytywna. Oczywiście, stworzony model nie zawiera wszystkich odpowiedzi. Ale zdecydowanie ILM 72 rozjaśniło sytuację i okazało się praktycznym narzędziem, które pomaga organizacjom i menedżerom zwiększać swoją efektywność. Stworzyliśmy prosty obraz obecnej sytuacji oraz postaraliśmy się wyciągnąć z niego wnioski – mówi Strycharczyk – to nasz udział w debacie.


Badanie ILM72 może być stosowane w każdej organizacji. Ma bardzo wiele zastosowań. Można go używać przy ogólnym rozwoju organizacji, rozwoju zespołu menedżerów, przy coachingu i rozwoju indywidualnym, a także przy rekrutacji i selekcji pracowników.


4 business&people jest jedyną firmą w Polsce, która posiada licencję na przeprowadzanie tego badania. W najbliższym czasie zostanie przeprowadzona walidacja badania na polskich menedżerach. Po jej przeprowadzeniu będzie ono dostępne dla organizacji, a także dla klientów indywidualnych.


*Artykuł powstał na podstawie tekstu Model Leaders autorstwa Sue Weekes, który ukazał się w Edge Magazine.